Het afgelopen jaar zijn mij verschillende tv formats aangeboden. Sommige daarvan leken wel erg op ons eigen “Make Me Beautiful”, dat in 2003/2004 op Net 5 te zien was. Dit was destijds een vernieuwend, vooruitstrevend, spraakmakend en succesvol tv programma, waarin kandidaten een totale metamorfose ondergingen. De kandidaten waren zes weken van huis en ondergingen in die periode meerdere operaties ; ze werden intensief begeleid door een team van verpleegsters, artsen, personal coach, mental coach, kapper, stylist, kleding expert en kok.

In de jaren na de twee door Rene Stokvis geproduceerde series van “Make Me Beautiful” waren er veel slappe en bloedeloze aftreksels van dit format te zien ; geen daarvan benaderde zelfs maar het niveau van dit eerste Nederlandse make over programma. Ook vandaag de dag zit ik soms op zondagochtend met kromme tenen te kijken naar de zoveelste schaamteloze kopie van wat eens originele tv was : de kandidaten krijgen een (beperkte, want het mag tegenwoordig allemaal niet te duur zijn) make over, familie & vrienden zijn blij verrast of zelfs tot tranen geroerd, en de betreffende sponsors van het programma (kliniek plus leveranciers van de protheses, fillers, etc.) staan er weer goed op. Heel doorzichtig, zouteloos en uitgekauwd.

Van mij mag het onderhand wel wat harder ; ik zou graag de boel weer eens wat opschudden. In de jaren vijftig stond in de Donald Duck een verhaal van meesterverteller Carl Barks – de vader van Duckstad met al zijn bijzondere inwoners en de bedenker van alle goede Donald Duck verhalen – over een vileine quizmaster. Donald Duck probeerde als kandidaat natuurlijk weer eens vals te spelen, maar werd daarvoor door de quizmaster telkens weer genadeloos afgestraft. In die geest had ik een format bedacht, waarbij kandidaten in een quiz een cosmetische operatie konden winnen (zielige gevallen waren van tevoren reeds uitgefilterd ; het ging om mensen die zo’n operatie weliswaar graag wilden, maar bij wie het geen halszaak was). Goede antwoorden in de quiz leverden punten op. Bij het geven van een verkeerd antwoord volgde echter onmiddellijk een straf : een valluik opende zich onder hun stoel, waardoor ze in een bak met modder donderden, een taart viel op hun hoofd, etc. Kortom : de kandidaten liepen het risico nat en vies te worden – de prijs die zij bereid waren te betalen voor een gratis ingreep – maar ze werden mentaal niet gekwetst. Toch was dit voor het Nederlandse tv establishment een brug te ver : geen enkele producent voelde er iets voor, omdat het Nederlandse publiek hier niet klaar voor zou zijn. Programma’s als het Nederlandse “Te land, ter zee en in de lucht” en het Amerikaanse “Jackass”, waarin het allemaal draait om onschuldig leedvermaak, hadden allang aangetoond dat dit reuze meeviel, maar men is vandaag de dag heel voorzichtig : niemand wil meer enig risico lopen.

Desondanks ben ik er zeker van dat een vergelijkbaar format binnen enkele jaren op de buis te zien zal zijn, maar voorlopig zult u het moeten doen met de zoveelste herhaling van zetten, het zoveelste vervolg op al die flauwe make over programma’s …

Robert Schoemacher, cosmetisch arts